Islamtips om de clerus op het rechte pad te houden

Jan Jaap de Ruiter

De celibaatregels van de katholieke kerk schrijven strikt voor dat de geslachtsorganen van haar dienaars noch door henzelf noch door anderen mogen worden aangeraakt en daarmee uit. Zo kan het celibaat een ondragelijke last worden en kunnen geestelijken in de knoop raken als het om het kanaliseren van hun seksualiteit gaat. Er zou daarom wel wat voor te zeggen zijn als de katholieke gezagsdragers eens bij hun islamitische broeders en zusters langs gingen om van hen te leren.

In Soera 23, de Gelovigen (verzen 2-7), van de Koran staat “dat het de gelovigen wel zal gaan ... die hun schaamstreek kuis bewaren, behalve bij hun echtgenotes..., dan valt hun niets te verwijten. Maar indien zij meer dan dat begeren, zijn zij het die overtreden.”

In de islamitische theologie en regelgeving wordt de vraag gesteld waar het genoemde “meer dan dat begeren” uit bestaat. Dit vers wordt door koranuitleggers uit heden en verleden met name gebruikt om de vraag te beantwoorden of masturbatie, bij mannen en vrouwen, en —in de tegenwoordige tijd— het gebruik van dildo’s door vrouwen, toegestaan is.

De invloedrijke sjeik Joesoef al Karadawi van de European Council for Fatwa and Research, en met hem andere hedendaagse islamitische gezaghebbende theologen, zich daarbij baserend op de uitleg van de algemeen geachte Imam Malik (c. 711-795) en Imam Ahmed ibn Hanbal (780-855), stelt dat masturbatie door mannen toegestaan is als de vrees dat overspel of seks buiten het huwelijk de (jonge)man in kwestie bedreigt of als het hem om wat voor reden dan ook —nog— niet mogelijk is te trouwen. Gaat bijvoorbeeld een jongeman naar het buitenland en zijn daar veel seksuele verleidingen, dan is het beter de hand aan zichzelf te slaan dan toe te geven aan de verleidingen. Excessief gebruik van masturbatie is echter niet toegestaan. Een frequentie wordt overigens niet genoemd. Een gescheiden vrouw zou in de moderne islam verder ook gebruik mogen maken van een dildo, echter uitsluitend als laatste optie, om overspel te voorkomen. Een getrouwde vrouw mag de dildo niet gebruiken want zij heeft haar man.

De motivatie voor de relatief pragmatische aanpak van masturbatie bij mannen en vrouwen en het gebruik van dildo’s wordt in de islamitische regelgeving geïnspireerd door de wens erger te voorkomen. Dreigt overspel? Seks buiten het huwelijk? Dan maar liever masturberen of dildo’s gebruiken want de ramp is niet te overzien wat er gebeurt als het overspel plaatsvindt, en nog erger, aan het licht komt. De regelgeving is ingegeven om het huwelijk zoveel als maar mogelijk is zuiver te houden en sociale onrust te voorkomen.

Sjeik Karadawi is ultra conservatief en lust het Westen rauw om zijn vermeende verdorvenheid, maar zijn aanpak van de problematiek is tamelijk pragmatisch van aard. Ik zie ook wel in dat er vanuit het westerse perspectief op de islamitische ethiek in het algemeen en de regelgeving ten opzichte van vrouwen heel wat af te dingen valt, maar de intentie van de islamitische regels is vaak pragmatisch gemotiveerd.

Zou het de broeders, fraters en paters in de internaten, kostscholen en instellingen in de jaren ’50-’70 toegestaan zijn geweest om in godsnaam dan maar de hand aan zichzelf te slaan in de stilte van hun cel (met handdoekje handig onder handbereik) en zo hun seksuele drang te uiten in plaats van deze te richten op de onschuldige kinderschaar die hun toevertrouwd was, wellicht was de schade vandaag de dag niet zo groot geweest.

Maar ja, de islam en de moslims, dat is allemaal slecht en bedreigend en conservatief, wat kunnen de katholieken daar nu van leren? Ik zou zeggen: heel wat.

Jan Jaap de Ruiter [1959] studeerde arabische taal- en letterkunde in Utrecht en Cairo. In 1989 promoveerde hij op een onderzoek naar de taalsituatie van Marokkanen in Nederland.  Sindsdien is hij als docent en onderzoeker verbonden aan de Universiteit Tilburg. Hij deed o.a. onderzoek naar het Arabisch als minderheidstaal en de positie van de islam. Daarnaast heeft hij zich altijd geïnteresseerd in het Berbers en de Berberssprekers. In 2003 debuteerde De Ruiter als literair auteur. Op kleine schaal vertaalt De Ruiter Arabische literaire teksten in het Nederlands. Voor meer informatie over zijn wetenschappelijke en literaire publicaties: www.janjaapderuiter.eu Dit artikel werd eerder gepubliceerd in Trouw, 18.3.2010.